أبو القاسم جنيد الشيرازي ( مترجم : عيسى بن جنيد الشيرازي )
186
شد الإزار في حط الأوزار عن زوار المزار ( مزارات شيراز ) ( ملتمس الأحباء ) ( تذكره هزار مزار ) ( فارسى )
مدينى « 31 » و جماعتى بود كه معاصر وى بودند . از مصاحبان او يكى شيخ صفى الدين محمد كرمانى « 32 » است كه روايت كتاب كنز الحقايق
--> ( 31 ) - يعنى ابو موسى محمد بن عمر بن احمد المدينى الاصفهانى الحافظ از مشاهير علما و محدثين قرن ششم ، در سنهء 581 در سن هشتاد سالگى در اصفهان وفات يافت ، و مدينى در نسبت او منسوب است بمدينهء اصفهان نه بمدينهء حضرت رسول يا غير آن ، صاحب ترجمه را تأليفات عديده است كه اسامى اغلب آنها در طبقات الشافعيه سبكى مذكور است ، و از جملهء تأليفات او ذيلى است بر كتاب معرفة الصحابهء ابو نعيم اصفهانى صاحب حلية الاولياء و از غرايب مطالبى كه درين كتاب آورده فقرهء ذيل است ( بنقل سبكى 4 : 91 و ابن حجر در لسان الميزان 3 : 10 - 11 ) : صاحب ترجمه از مكى بن احمد بردعى و او از اسحق بن ابراهيم طوسى كه پانصد و هفت ساله بوده روايت كرده كه او در هند در شهر تنوخ [ ظ : قنوج ] سرباتك پادشاه هند را كه نهصد و بيست و پنج ساله بوده ملاقات كرده و سرباتك بوى گفته كه حضرت رسول در حيات خود نامهء بوى نوشته بوده و آن را مصحوب ده نفر از صحابه كه از جمله ايشان عمر و عاص و ابو موسى اشعرى و صهيب و اسامة و حذيفة بودهاند بنزد وى فرستاده و او را دعوت باسلام نموده و وى نامهء حضرت رسول را بوسيده و اسلام آورده است و سرباتك مذكور در سنهء 336 وفات يافته است ، سبكى پس از نقل اين حكايت گويد كه ابن الاثير بر ابو - موسى مدينى در شمردن اين شخص از جملهء صحابه طعن زده است و سپس سبكى گويد و در حقيقت از مثل ابو موسى كسى ايراد امثال اين روايات جاى بسى طعن و انكار است ، و ابن حجر گويد كه ذهبى در تجريد اسماء الصحابه گفته كه اين مطلب كذب صريح است ، راقم سطور گويد اين روايت نمونهء كامل العيارى است از سادهلوحى و زودباورى و سلامت باطن بسيارى از حفاظ مشهور كه فقط « مخزن » حديث بودهاند و صدها هزار حديث با اسانيد آنها و اسامى رواة آنها و طرق مختلفهء آنها و بعضى حتى تا يك ميليون حديث ( حاجى خليفه در عنوان « جمع الجوامع » ) در حفظ داشتهاند ولى در مقابل از هرگونه قضاوتى و انتقادى و موازنهء قضايا با ترازوى عقل و عادت و منطق و قياس هزارها فرسنگ دور بودهاند ، ( براى مزيد اطلاع از شرح احوال صاحب ترجمه رجوع شود بمآخذ ذيل : ابن خلكان 2 ، 61 ، سبكى 4 : 90 - 92 ، ابو الفداء و يافعى و نجوم الزاهرة هرسه در حوادث سنهء 581 ، طبقات القراء 2 : 215 ، اعلام زركلى 958 ، الكنى و الالقاب مرحوم حاج شيخ عباس قمى در « المدينى » ) . ( حاشيه علامه قزوينى ) . ( 32 ) - چنين است در هرسه نسخه ، و اين بنحو قطع و يقين غلط فاحش است از نساخ يا از خود مؤلف چه اسم صفى الدين كرمانى صاحب الكنز الخفى من اختيارات الصفى كه در متن بدان اشاره كرده بتصريح خود مؤلف در شرح احوال او در نمرهء 274 و نيز بتصريح صاحب شيرازنامه در ص 121 « عثمان » بوده است نه « محمد » . ( حاشيه علامه قزوينى )